Ngày 05/7/2026, Phó Chủ tịch tỉnh Trần Báu Hà đã ký ban hành văn bản số 6507/UBND-VX1 về việc triển khai thực hiện Nghị định số 224/2026/NĐ-CP ngày 24/6/2026 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Chuyển đổi số. Theo đó, lãnh đạo UBND tỉnh giao các sở, ban, ngành cấp tỉnh, UBND các xã, phường và các cơ quan đơn vị liên quan chủ động nghiên cứu, tổ chức quán triệt, thực hiện nghiêm túc định hướng mới của Chính phủ nhằm bảo đảm tính kịp thời, hiệu quả và đúng quy định pháp luật.

UBND tỉnh giao Sở Khoa học và Công nghệ – với vai trò là cơ quan được giao nhiệm vụ chuyên trách, thực hiện chức năng quản lý nhà nước về chuyển đổi số tại địa phương – phải khẩn trương hướng dẫn, đôn đốc các đơn vị thực hiện, chịu trách nhiệm tham mưu cho cấp có thẩm quyền các nội dung liên quan để báo cáo UBND tỉnh trước ngày 13/7/2026. Động thái quyết liệt này thể hiện quyết tâm chính trị cao độ của Hà Tĩnh trong việc tiên phong làm chủ thể chế số, không để xảy ra khoảng trống pháp lý trong công tác chỉ đạo và điều hành hành chính tại địa phương.

Những cột trụ đổi mới mang tính đột phá của Nghị định số 224/2026/NĐ-CP

Nghị định số 224/2026/NĐ-CP ban hành ngày 24/6/2026 và chính thức có hiệu lực từ ngày 01/7/2026. Đây là văn bản pháp quy toàn diện quy định chi tiết từ chiến lược, kế hoạch đến các biện pháp thúc đẩy kinh tế số, xã hội số và quản lý dòng vốn ngân sách cho chuyển đổi số. Ghi nhận từ văn bản cho thấy những bước chuyển dịch lịch sử về mặt tư duy quản lý, cụ thể hóa qua một số điểm mới cốt lõi sau:

Mô hình "Dịch vụ công trực tuyến chủ động" – Chuyển từ "bị động" sang phục vụ

Đây được xem là điểm sáng lớn nhất thay đổi căn bản phương thức tương tác giữa chính quyền và người dân. Lần đầu tiên, chế định về "Dịch vụ công trực tuyến chủ động" của cơ quan nhà nước được luật hóa rõ ràng tại Điều 16 với 4 cấp độ tiếp cận tiên tiến:

Mức độ 1 - Dịch vụ công trực tuyến chủ động nhắc thực hiện: Cơ quan nhà nước dựa trên khai thác dữ liệu sẵn có để chủ động phát hiện thời điểm, sự kiện hoặc nghĩa vụ phát sinh, thông báo và hướng dẫn tổ chức, cá nhân thực hiện thủ tục.

Mức độ 2 - Dịch vụ công trực tuyến chủ động nhắc và chuẩn bị hồ sơ: Cơ quan nhà nước chủ động tạo lập hoặc chuẩn bị sẵn hồ sơ điện tử, thông tin, dữ liệu cần thiết từ các hệ thống sẵn có, người dân chỉ cần xác nhận, bổ sung thông tin tối thiểu.

Mức độ 3 - Dịch vụ công trực tuyến chủ động nhắc, chuẩn bị hồ sơ và khuyến nghị phương án dịch vụ: Hệ thống chủ động phân tích, so sánh để khuyến nghị cho tổ chức, cá nhân phương án tối ưu nhất về chi phí, thời gian mà không làm hạn chế quyền lựa chọn.

Mức độ 4 - Dịch vụ công trực tuyến chủ động nhắc, chuẩn bị hồ sơ, khuyến nghị phương án dịch vụ và tự động thực hiện: Cơ quan nhà nước tự động giải quyết thủ tục hành chính, trả kết quả mà không yêu cầu nộp hồ sơ (trừ trường hợp pháp luật có quy định khác). Người dân có toàn quyền xác nhận, từ chối hoặc yêu cầu điều chỉnh kết quả.

Nguyên tắc tối thượng là "lấy tổ chức, cá nhân làm trung tâm". Đồng thời, cắt giảm tối đa hồ sơ hành chính dựa trên nguyên tắc tổ chức, cá nhân chỉ cung cấp thông tin một lần cho cơ quan nhà nước.

Cơ chế đặc thù cho "Phát triển thử nghiệm" – Gỡ nút thắt cho đổi mới sáng tạo

Để giải quyết bài toán vướng mắc đầu tư công nghệ mới, Điều 39 của Nghị định đã mở ra cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong phạm vi giới hạn đối với các hệ thống số, nền tảng số, dịch vụ số chưa sẵn có trên thị trường hoặc dự án chưa có tiền lệ. Thời gian thử nghiệm tối đa không quá 01 năm.

Nhà nước đưa ra chính sách hỗ trợ tài chính vượt trội: Doanh nghiệp tham gia thử nghiệm được hỗ trợ tối đa 30% chi phí thực tế (được kiểm toán độc lập) và không quá 15 tỷ đồng đối với mỗi doanh nghiệp đạt yêu cầu. Đặc biệt, sau khi kết thúc thử nghiệm thành công, cơ quan nhà nước được áp dụng hình thức đặt hàng trực tiếp doanh nghiệp đó thực hiện lập dự án và triển khai, giúp đẩy nhanh tiến độ làm chủ công nghệ mới.

Cách làm mới trong quản lý đầu tư, mua sắm và thuê dịch vụ công nghệ

Nghị định phân định rất rõ ràng các nhóm dự án chuyển đổi số sử dụng vốn ngân sách nhà nước chi cho đầu tư công thành 3 loại: Dự án đầu tư hệ thống chuyển đổi số; Dự án mua sắm chuyển đổi số; và Dự án thuê dịch vụ công nghệ số.

Quy trình phê duyệt được tối giản hóa đáng kể: Áp dụng thiết kế 01 bước (gồm thiết kế chi tiết) cho các dự án có tổng mức đầu tư không quá 20 tỷ đồng. Đối với phần mềm nội bộ, nhà thầu triển khai tự lập thiết kế chi tiết và chịu trách nhiệm toàn diện, chủ đầu tư không phải tổ chức thẩm định, phê duyệt thiết kế chi tiết do nhà thầu lập, giúp đẩy nhanh tiến độ triển khai và giải ngân.

Chuẩn hóa hạ tầng kỹ thuật và bắt buộc gắn "Nhãn nền tảng số"

Tại Điều 27 và Điều 28, Nghị định quy định từ ngày 01 tháng 7 năm 2027, toàn bộ các nền tảng số dùng chung của cơ quan nhà nước, nền tảng số phục vụ lợi ích công, nền tảng số thiết yếu bắt buộc phải áp dụng các yêu cầu tối thiểu (về kết nối, chia sẻ dữ liệu, sao lưu phục hồi, an ninh mạng, tính sẵn sàng với IPv6) và phải thực hiện hiển thị nhãn nền tảng số công khai trên giao diện để người dùng nhận biết. Các nền tảng hiện hữu vận hành trước mốc này phải có lộ trình nâng cấp đáp ứng chậm nhất là ngày 31/12/2028.

Phổ cập năng lực số và kiến tạo nguồn lực từ cơ sở

Về phát triển xã hội số, Nghị định quy định cụ thể Khung năng lực số cơ bản và giao nhiệm vụ cho ngành giáo dục tích hợp nội dung này vào chương trình học các cấp, hướng dẫn đánh giá định kỳ liên thông với Học bạ số quốc gia.

Tại cơ sở, các mô hình "Điểm hỗ trợ xã hội số" tại UBND cấp xã và lực lượng "Tổ công nghệ số cộng đồng" tại từng thôn, tổ dân phố tiếp tục được thể chế hóa mạnh mẽ. Đặc biệt, căn cứ khả năng ngân sách, thành viên tham gia Tổ công nghệ số cộng đồng được xem xét chi trả phụ cấp hỗ trợ phù hợp (mức phụ cấp không vượt quá mức áp dụng đối với người hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố), tạo động lực duy trì lâu dài hoạt động hỗ trợ nhân dân tiếp cận công nghệ.

Việc ban hành Nghị định số 224/2026/NĐ-CP được xem là bước đột phá thể chế định hình một kỷ nguyên quản trị số thông minh, minh bạch và chủ động tại Việt Nam. Với sự vào cuộc khẩn trương của Sở Khoa học và Công nghệ cùng hệ thống chính trị toàn tỉnh, người dân và doanh nghiệp Hà Tĩnh hoàn toàn có quyền kỳ vọng vào một nền hành chính phục vụ hiện đại, nơi chính quyền chủ động tìm đến người dân để cung ứng dịch vụ, giảm thiểu chi phí và tối ưu hóa nguồn lực thúc đẩy kinh tế - xã hội địa phương.